این تفاهم‌نامه با حضور جهانبخش میرزاوند، رئیس سازمان امور عشایر ایران، غلامرضا گودرزی، معاون رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور و رئیس مرکز آمار ایران، فریباسادات بنی‌هاشمی معاون طرح‌های آماری و آمارهای ثبتی مرکز آمار ایران، معاونان و مدیران دو دستگاه در سالن کوچ سازمان امور عشایر ایران به امضا رسید.

بر اساس این تفاهم‌نامه، دو دستگاه در زمینه طراحی و اجرای نظام جامع آماری جامعه عشایری، توسعه آمارهای ثبتی، ثبت اطلاعات مکانی سکونتگاه‌ها و فعالیت‌های تولیدی عشایر، تبادل داده‌ها، تولید شاخص‌های تخصصی، توسعه سامانه‌های اطلاعاتی و تحلیل داده‌های آماری همکاری خواهند کرد.

آمار واقعی، پایه ارائه خدمات هدفمند به عشایر

جهانبخش میرزاوند، رئیس سازمان امور عشایر ایران، در این نشست با تأکید بر اهمیت داده‌های دقیق در برنامه‌ریزی برای جامعه عشایری اظهار کرد: هرچه داده‌ها واقعی‌تر باشد، تصمیم‌گیری‌ها دقیق‌تر، هزینه‌ها کمتر، بهره‌وری بیشتر و خدمات ارائه‌شده به جامعه عشایری اثربخش‌تر خواهد بود.

وی با بیان اینکه جامعه عشایری از گذشته با مفهوم آمار و شمارش دقیق زندگی خود پیوند داشته است، افزود: امروز نیز مدیریت نوین بدون داده‌های واقعی امکان‌پذیر نیست و سازمان امور عشایر ایران با همکاری مرکز آمار ایران تلاش می‌کند اطلاعات جامعه عشایری بر مبنای داده‌های میدانی، مکان‌محور و ثبتی به‌روز شود.

میرزاوند با اشاره به آغاز اجرای طرح مکان‌محور کردن اطلاعات جامعه عشایری گفت: در این طرح، اطلاعات مربوط به سکونتگاه‌های عشایری، آغل‌های دام، ایل‌راه‌ها، منابع آبی، زیرساخت‌های خدماتی، ناوگان آبرسانی و سایر ظرفیت‌های مرتبط ثبت و پایش خواهد شد تا برنامه‌ریزی‌ها بر اساس واقعیت‌های میدانی انجام شود.

رئیس سازمان امور عشایر ایران ادامه داد: ثبت اطلاعات مکانی سکونتگاه‌ها و دام عشایر، اتصال داده‌های هویتی، مکانی و تولیدی و ایجاد پایگاه جامع اطلاعات عشایری، امکان تصمیم‌گیری دقیق‌تر در حوزه‌های مختلف از جمله توسعه خدمات، امنیت غذایی، بازاررسانی محصولات، مدیریت منابع و توسعه اقتصادی جامعه عشایری را فراهم می‌کند.

وی با اشاره به اقدامات انجام‌شده در حوزه زیرساخت‌های اطلاعاتی افزود: سازمان امور عشایر ایران در حال تهیه اطلس ایل‌راه‌ها، اطلس سکونتگاه‌های عشایری و ثبت اطلاعات مکانی این جامعه است تا این داده‌ها در اختیار برنامه‌ریزان و دستگاه‌های تصمیم‌گیر قرار گیرد.

میرزاوند همچنین با اشاره به ضرورت بازنگری در شاخص‌ها و تعاریف آماری جامعه عشایری اظهار داشت: آمار دقیق حق جامعه عشایری است و نباید ملاحظات غیرواقعی جایگزین داده‌های صحیح شود؛ چرا که تصمیم‌گیری درباره بودجه، خدمات، زیرساخت‌ها و حمایت‌ها باید بر اساس واقعیت‌های موجود باشد.

وی با تأکید بر ظرفیت‌های اقتصادی عشایر گفت: جامعه عشایری تنها یک جمعیت نیازمند خدمت نیست، بلکه یک ظرفیت بزرگ تولیدی، اقتصادی و امنیتی کشور است. تنوع ژنتیکی دام عشایر، تولید گوشت، صنایع دستی، ظرفیت‌های گردشگری و نقش این جامعه در حفظ منابع طبیعی باید بر اساس داده‌های دقیق شناسایی و ارزش‌گذاری شود.

آغاز همکاری عملیاتی، پایدار و راهبردی میان سازمان امور عشایر ایران و مرکز آمار ایران و حرکت به سمت نظام آماری ثبتی‌مبنا

غلامرضا گودرزی، معاون رئیس سازمان برنامه و بودجه کشور و رئیس مرکز آمار ایران نیز امضای این تفاهم‌نامه را آغاز یک همکاری عملیاتی، پایدار و راهبردی میان دو دستگاه دانست و گفت: مرکز آمار ایران در این مسیر از ایجاد و تکمیل پایگاه جامع اطلاعات جامعه عشایری حمایت خواهد کرد.

وی با بیان اینکه آمار دقیق، حق مردم و مبنای تصمیم‌گیری صحیح مدیران است، اظهار کرد: اگر داده درست در اختیار تصمیم‌گیران قرار نگیرد، ممکن است حقی از افراد ضایع شود؛ بنابراین تولید آمار دقیق یک مسئولیت مهم و اساسی است.

رئیس مرکز آمار ایران با اشاره به رویکرد این مرکز برای توسعه نظام آمارهای ثبتی افزود: مسیر آینده کشور حرکت به سمت داده‌های ثبتی و پایگاه‌های اطلاعاتی جامع است و جامعه عشایری نیز باید در این نظام آماری جایگاه مشخص و دقیق داشته باشد.

گودرزی با اشاره به برنامه‌های مشترک دو دستگاه ادامه داد: طراحی سازوکارهای خوداظهاری، تقویت سامانه‌های اطلاعاتی و بررسی امکان اجرای سرشماری جامعه عشایری در چارچوب سرشماری عمومی نفوس و مسکن از جمله موضوعاتی است که در همکاری مشترک دنبال خواهد شد.

وی همچنین بر ضرورت شناخت نقش واقعی عشایر در اقتصاد کشور تأکید کرد و گفت: زمانی که داده‌های دقیق اقتصادی و اجتماعی جامعه عشایری تولید شود، امکان اندازه‌گیری سهم این جامعه در تولید، امنیت غذایی و اقتصاد ملی فراهم خواهد شد.

عشایر؛ میراث فرهنگی، اجتماعی و اقتصادی زنده کشور

فریباسادات بنی‌هاشمی، معاون طرح‌های آماری و آمارهای ثبتی مرکز آمار ایران نیز با اشاره به جایگاه جامعه عشایری اظهار کرد: عشایر، میراث فرهنگی زنده، میراث اجتماعی و حتی میراث اقتصادی کشور هستند و همان‌گونه که از آثار تاریخی حفاظت می‌کنیم، باید برای حفظ و صیانت از این سرمایه ارزشمند نیز برنامه داشته باشیم.

وی افزود: این تفاهم‌نامه می‌تواند زمینه‌ای برای تولید آمارهای دقیق، قابل اتکا و کاربردی درباره جامعه عشایری و استفاده از این اطلاعات در برنامه‌ریزی‌های آینده کشور باشد.

بر اساس این تفاهم‌نامه، سازمان امور عشایر ایران و مرکز آمار ایران با بهره‌گیری از ظرفیت‌های تخصصی دو دستگاه، برای ایجاد نظام آماری جامع، دقیق و روزآمد جامعه عشایری کشور همکاری خواهند کرد تا برنامه‌ریزی‌ها و سیاست‌گذاری‌ها در این حوزه بر پایه داده‌های واقعی و قابل اتکا انجام شود.